ترک اولی ۱۳۸۹/۰۱/۰۵

بیان شده توسط استاد علی الله وردیخانی

کتاب: نبوت و امامت

ترک اُولی

حضرات انبیاء گرچه به مقام اقرار به معصیت برآمده‌اند و مقرّبین درگاه الهی بالاخصّ در مقام مناجات خود را گناهکار بزرگی دانسته‌اند، امّا بزرگان دین آن را از باب «حَسَناتُ الاَبْرارِ سَیِّئاتُ الْمُقَرَّبین» شمرده‌اند. این از علائم کمال معرفت رحمانی است‌که شخص درآن مقام، عبادات و طـاعات خود را ناچیـز شمارد و اقرار بر قصـورنماید، چنان کـه حضرت‌رسول‌اکرم(ص) به پیشگاه الهی عرض نمود «ما عَبَدْناکَ حَقَّ عِبادَتِکَ».

حضرات انبیاء از لحاظ شأن و مقام یکسان نیستند، لذا از لحاظ انجام تکالیف و وظایف نیز برابر نمی‌باشند. بسا که انجام پاره‌ای امور برای بعضی از آنان، ترک اولی محسوب شود و برای برخی دیگر نسبت به علوّ شأن و مقامشان، معصیت به شمار آید.

اثم و عصیان و ذنب هر چند به معنی گناه است، لکن مراتبی دارند. از حضرات انبیاء و اولیاء گناه سر نمی‌زند، یعنی امری که صرف مضرّات معنوی باشد یا مضرات معنویش بر منافع آن غالب باشد، بلکه حداکثر از آنان «ترک اُولی» ممکن است صادر شود نه معصیت، و اگر هم احیاناً معصیت نامیده شود، مجازاً معصیت است نه حقیقتاً.

گرچه از بعضی از حضرات انبیاء ترک اُولی سر زده است، ولی ترک اُولی نه عصیان است و نه ارتکاب به امری از امور مکروه، و نه ترک واجب است و نه ترک امری از امور استحبابی، بلکه در مقام آزمایش یک امر تعبّدی است. بنابراین ترک اُولی دلیل بر فقدان عصمت در آن ذوات مقدس نیست، آنان هم‌دارای عصمت علمیّه و هم عصمت عملیّه‌اند.

عصمت مراتبی دارد و از شخصیت‌های مقدسی مانند حضرت‌رسول‌اکرم(ص) و حضرات ائمة‌اطهار(ع) که مراتب عصمتیه‌شان در حد کمال است، ترک اُولی هم سر نزده است. اما مراتب عصمت علمیّه و عملیّه بسیاری از انبیائ به درجة عصمت ایشان نمی‌رسد.

مطالب مرتبط :

  1. مفهوم عصمت
  2. عصمت امام علی (ع)
  3. ضرورت عصمت
  4. سهو و نسیان
  5. ولایت حضرت علی (ع) در اخبار عامّه
  6. سایر اوصاف امام

شما می توانید دیدگاهی بفرستید, یا از داخل سایت خود بازتاب کنید.

فرستادن دیدگاه

بستن popup دیدگاه

فرستادن دیدگاه